რევიუ #68: ცინუკი დადიანი – ქართული ქალაქური სიმღერები (1978)

tsinuki

traditional urban music

ტრეკლისტი:

  1. როცა გიყვარდი (2:30)
  2. გადამივიწყე (3:54)
  3. გამარჯობა, ჩემო თბილის-ქალაქო (3:54)
  4. შენ რომ დამტოვე (2:53)

შემადგენლობა:

  • ცინუკი დადიანი – ვოკალი
  • მედუდუკეთა ანსამბლი გრიგოლ ქსოვრელის ხელმძღვანელობით

ახალი თაობისთვის ცინუკი დადიანის შემოქმედებიდან ალბათ მხოლოდ „მაგნოლია“-ა ცნობილი, ისიც YouTube-ზე განთავსებული ვიდეოჩანაწერის წყალობით. ისინიც კი, ვისაც რომანსი დიდად გულზე არ ეხატება (მაგალითად, მე), დააფასებენ დადიანის სიმღერის საოცრად ელეგანტურ, არისტოკრატულ მანერას.

ის ექიმი იყო – სიმღერა კი უბრალოდ, მისი გატაცება. სამწუხაროდ, ამ ადამიანის შესახებ არასოდეს დაწერილა ბევრი; მისი ნამღერიც ძალიან იშვიათად ჩაწერილა. საბედნიეროდ, მივაგენი ერთ პატარა ფირფიტას, სადაც ცინუკი მედუდუკეთა ანსამბლის (ალბათ, „სოინარი“-ს.) აკომპანემენტით 4 ქალაქურ სიმღერას ასრულებს.

მან თავისი არისტოკრატიზმი ზუსტად მოარგო ორთოდოქსულ ქალაქურ სიმღერასაც. ყველაფერი ძალზედ ბუნებრივად ისმინება და საერთოდ არ დაკრავს ყალბი მანერიზმი, რომელიც ძალზედ ხშირია ამ მუსიკაში. იქმნება ორასი წლის წინანდელი, ჩირაღდნებით განათებული დუქნების ატმოსფერო და იმდროინდელი ცხოვრების შეგრძნება, რომელიც თავისი სიზანტით საკუთარი თავის შეცნობის დროს იძლეოდა. სიმღერების ავტორი (პირველის გარდა) თავად ცინუკი დადიანია.

თავისი სიმოკლის მიუხედავად, ჩემი აზრით, ეს ჩანაწერი ტრადიციული ქართული ქალაქური მუსიკის იდეალური მაგალითია და დაინტერესებულებმაც, სჯობს, სტილში გარკვევა აქედან დაიწყონ.

10/10.

————————————————————————————————————

Perhaps only “Magnolia is known from Tsinuki Dadianis creative work to the younger generation. And even that is only thanks to a Youtube video. Even people who don’t fancy musical romance style as much (I can serve as example), are going to be impressed with her wondrously elegant, aristocratic singing manner.

She was a doctor so singing for her was more a passion. Unfortunately very little has been written about her and her singing was seldom recorded. Yet, fortunately I found a small vinyl where she sings 4 urban songs with duduk ensemble (“Soinari”, perhaps) accompanying her.

She had perfectly adjusted her aristocracy to orthodox urban music. Everything sounds very natural and without any fake mannerism that plagues this style so often. There’s an atmosphere of the torch-lit oriental canteens of the centuries ago, a feeling of lazy life that leaves time for self-reflection. Tsinuki Dadiani wrote all the songs except for the first one.

I think despite its brevity, this recording is an ideal example of traditional Georgian urban music. Those interested better start researching this style from here.

10 / 10.

გადმოსაწერი ბმული / download link: Tsinuki Dadiani – Georgian Urban Songs (1978)

რევიუ #67: Signs – Path Of The Damned (2012)

signspathofthedamned

symphonic black metal

ტრეკლისტი:

  1. Two Sides Of The Same Coin (5:34)
  2. Brothers In Sin (5:36)
  3. Coldness Of Humanity (7:46)
  4. Path Of The Damned (7:38)
  5. Embrace The Tide (7:31)
  6. Burned, Not Enslaved (6:53)
  7. Agony In Despair (6:46)
  8. Dominion Shall Fall (6:05)
  9. Illuminati (6:14)

შემადგენლობა:

  • სერგი შენგელია – ვოკალი, გიტარა
  • შოთა დარახველიძე – გიტარა
  • გენადი ბაგალიშვილი – კლავიშები
  • დიტო ყუბანეიშვილი – კლავიშები (7, 9)
  • ალექსანდრე გონგლიაშვილი – კლავიშები, დასარტყამი ინსტრუმენტები

ქართულ მეტალ სცენას თავისი რამდენიმე მახასიათებელი ასპექტი აქვს: აქცენტი მეტალის ექსტრემალურ სტილებზე, თითქმის არარსებული სუფთა ვოკალი, მუსიკოსთა მულტიინსტრუმენტალიზმი და სცენის წამყვანი ჯგუფების ერთმანეთთან ნათესაობა. Signs ქართული მეტალ სცენის ყველაზე დაკავებული მუსიკოსის, სერგი შენგელიას (Angel Of Disease, Ennui, No Regrets) მორიგი პროექტია და თან Tanelorn-ის კლავიშნიკიც უკრავს, ასე რომ მათი პირველი ალბომის მიმართ მოლოდინები უკვე ძალიან დიდი იყო.

ჩამოთვლილი ბენდებისგან გასხვავებით Signs მყარად იკავებს სიმფონიური black metal-ის ტერიტორიას. სტილისთვის ტიპიურ ჟღერადობრივ გიტარულ მეწყერს კარგად ავსებს ატმოსფერული კლავიშები და სოლო-გიტარის უეცარი, ძალზედ მელოდიური აფეთქებები. რიტმ-სექციის მხრივ მუსიკა ძალიან დინამიური და მრავალფეროვანია, რაც ალბომს მთლიანობაში დიდ სიხალასეს ანიჭებს. ზოგადი შთაბეჭდილების შესაქმნელად, წარმოიდგინეთ მუსიკა Borknagar-ის ენერგიითა და ეპიკურობით და Old Man’s Child-ის ცივი, პიქრუში ატმოსფეროთი.

ხმის რეჟისურაც უმაღლესი დონისაა – ის აქცენტს აკეთებს sound wall-ზე და თან მცირე სიმფონიურ მომენტებსაც კი არ კარგავს; ამიტომაც, ალბომი ძალიან საინტერესოდ ისმინება. ნამუშევარი თავიდან ბოლომდე ძლიერია, თუმცა, ჩემი აზრით, მწვერვალი Path Of The Damned და Dominion Shall Fall-ია. ალბომი არ ამბობს მუსიკაში რაიმე ახალს, მაგრამ შესრულებულია სტილის საუკეთესო ტრადიციებში. ასე, რომ მეტალისტებისთვის თავისუფლადაა რეკომენდებული.

სექტემბერში ჯგუფი მეორე ალბომ „United In Tragedy”-ს გამოსცემს, ასე რომ არ გამოგრჩეთ!

8,5 / 10.

————————————————————————————————————

Georgian metal scene has its own characteristics: accent on extreme metal styles, scarcity of clean vocals, multi-instrumentalism of musicians and relatedness of the leading bands of the scene. Signs is yet another project of Sergi Shengelia (Angel Of Disease, Ennui, No Regrets), arguably the most active musician on the scene today and also features Tanelorn’s keyboardsman, so expectations of their debut album was very high.

In contrast to aforementioned bands, Signs stand firmly on symphonic black metal territory. Typical guitar avalanche is well filled with atmospheric keys and sudden, very melodic solo-guitar explosions. The rhythm section is very inventive thought the album – very dynamic and with much variety, giving much needed freshness to this black metal album. To get a broad picture, just imagine music combining the energy of Borknagar and the cold, grim atmosphere of Old Man’s Child.

Sound production is top-notch – it accentuates the sound wall not having to lose even a slightest symphonic background bit; so that’s why album can be listened throughout with much interest. The work is without any weak spots, but Path Of The Damned and Dominion Shall Fall come as highlights to me. Not saying anything new in music, the album still keeps the best traditions of the stile, so it can be easily recommended to the metalheads.

The band will release their sophomore album, “United In Tragedy” in September, so stay tuned!

8,5 / 10.

გადმოსაწერი ბმული / download link: Signs – Path Of The Damned (2012)

რევიუ #66: თემურ ყვითელაშვილი – Classic-Jazz-Rock (1992)

classicjazzrock

jazz-rock / fusion, guitar virtuoso

ტრეკლისტი:

  1. Opera “Daisi”, Dance “Kartuli” (1:49)
  2. Love Fantasy (5:20)
  3. Dedicated To Chick Corea (7:22)
  4. Good Mood (3:43)
  5. Prelude And Fugue C-moll (2:43)
  6. March Alla Turca (2:10)
  7. Lyrical Piece (5:25)
  8. Perish Memory (4:42)
  9. Temuri – 21 Guitars (2:43)

შემადგენლობა:

  • თემურ ყვითელაშვილი – გიტარა, ვოკალი (2)
  • ოთარ ყუფუნია – სინთეზატორი (1, 3, 4, 5, 6), ფორტეპიანო (7)
  • გია მაჭარაშვილი – სინთეზატორი (2)
  • ბორის შხიანი – სინთეზატორი (6)
  • ა. შარაშენიძე – სინთეზატორი (8)
  • ანრი ბასილაია – ბას-გიტარა (4, 7)
  • ნუგზარ კვაშალი – დასარტყამი ინსტრუმენტები (4, 7)
  • სოსო პავლიაშვილი – ფორტეპიანო (4)

ყველა ქვეყანა ამაყობს თავისი guitar hero-ებით – ეს ბავშვური თავმოყვარეობა ალბათ ყველა წარმომავლობის მელომანში დევს. ჩვენც ბავშვობაში ბევრჯერ გვიკამათია, თემურ ყვითელაშვილი სჯობს თუ კაკო ვაშალომიძე. „ჩახედული სკეპტიკოსები“ გვეუბნებოდნენ ხოლმე, რომ არც ერთი ვარგა და არც მეორე, მაგრამ როცა წამოვიზარდეთ, ვისაც ქართული მუსიკის ინტერესი ჯერ კიდევ შეგვრჩა, მივხვდით, რომ ამ ორი გიტარისტის მუსიკას საერთო თითქმის არაფერი აქვს და ორივე თავისი საქმის ოსტატია.

ვაშალომიძეზე უკვე ვილაპარაკეთ, ასე რომ ახლა ყვითელაშვილია ფოკუსში. მან მუსიკალური კარიერა ოთხმოციანებში დაიწყო და მიუხედავად იმისა, რომ იმდროინდელ ქართულ ბენდებში („დიელო“, „ორერა“, „ნატვრის ხე“, „ივერია“) ინსტრუმენტალისტებ  დიდად არ სჩანდნენ, მისი დაკვრის თავისებურმა, მეტად სკრუპულოზურმა სტილმა უკვე მაშინ მიიქცია დიდი ყურადღება. ოთხმოცდაათიანებში კი დაიწყო მისი მრავალფეროვანი დისკოგრაფია. მისი დღემდე გამოცემული 8 ალბომიდან უმეტესობა პოპით სენსიბილიზებული ჯაზ-როკის ორბიტაზე ტრიალებს, თუმცა ზოგიერთი ახლოსაა კლასიკურ fusion-თან (მაგ. Made In Georgia, 2010.).

მის დისკოგრაფიაში ყველაზე მეტად 1993 წლის ნამუშევარი „Classic-Jazz-Rock” მიყვარს. მისი სწორხაზოვანი სახელი ეფექტურად აღწერს ალბომს: აქ შეხვდებით კლასიკური მუსიკის რამდენიმე ადაპტაციას (ფალიაშვილი, ბახი, მოცარტი), Ritchie Blackmore-ს სტილის როკ-ინსტრუმენტალს (მაგ. Perish Memory), კლასიკურ fusion-ს, რომელიც მთელი თავისი სილამაზით ჩიკ კორეასადმი მიძღვნილ ნაწარმოებში სჩანს და რამდენიმე ნაკლებად მომთხოვნ ლირიკულ ნაწარმოებს.

ალბომს ოთხმოციანებიდან გამოყოლილი ზედაპირული ელექტრონული ჟღერადობა დაჰკრავს, მაგრამ ის შეძლებისდაგვარად მისადაგებულია მუსიკას, ასე რომ დიდად მუსიკას დიდად არ ვნებს. საინტერესოა ისიც, რომ ყვითელაშვილს ამ კომპოზიციებიდან მხოლოდ ბოლო ეკუთვნის, მაგრამ არც ეს აქრობს ალბომის ორგანულობას. შედევრს ამ ალბომს ვერ უწოდებ, მაგრამ აქ ძალიან კარგადაა წარმოჩენილი ყვითელაშვილის ვირტუოზული შესაძლებლობები და სტილური მრავალფეროვნება. ასე რომ, ეს ჩანაწერი რეკომენდებულია ყვითელაშვილის შემოქმედების გაცნობის დასაწყებად. საუკეთესო ჩემს მიერ ზემოთხსენებული ძალიან ლამაზი „Dedicated To Chick Corea”-ა, მაგრამ დანარჩენიც ძალიან კარგია.

7,5 / 10.

P.S.

ალბომის გაფორმებაც ერთობ უცნაურია: უკანა ყდაზე ინგლისურად გაპარულია რამდენიმე ლინგვისტური და ორთოგრაფიული შეცდომა, მაგრამ რაც ყველაზე სახალისოა, რუსეთში დაბეჭდილ და გამოცემულ ალბომში, ლოგოს და სერიული ნომერის გარდა, ერთი სიტყვაც კი არ წერია კირილიცაზე.

————————————————————————————————————

Every country is proud of their guitar heroes – perhaps this infantile pride is present in music lover of every origin. We have argued many times, who’s better – Kvitelashvili or Vashalomidze – some “advanced skeptics” would tell that neither were good, but as we grew up, we found music of those two to not really be related and that both were the masters of their trade.

We have already talked about Vashalomidze in the past, so Temur Kvitelashvili is in the spotlight today. His musical career started in eighties, and although instrumentalists in Georgian bands of that period were pretty much in the shadow, his meticulous playing style still managed to attract much attention. Nineties saw his recording career begin – so far he’s released 8 albums, mostly on pop-sensitized jazz-rock orbit, but some of the works are close to classic fusion (e.g. Made In Georgia, 2010).

Classic-Jazz-Rock”, released in 1992, is my favourite in Kvitelashvili’s discography. Its somehow linear name in fact very effectively describes the eclectic nature of the album. Here one can find classical adaptations (Paliashvili, Bach, Mozart), Ritchie Blackmore-styled rock instrumental (Perish Memory) and most of all, classic jazz-rock / fusion (a song dedicated to Chick Corea is an excellent example of this kind of music), and some lesser-key mellow pieces.

Album is somewhat tinged with a remnant-of-80s superficial electronic sound, but it’s reasonably well adapted to music so it doesn’t hurt much. Interesting that only one composition (the last one, namely) belongs to Kvitelashvili here, but he still manages to retain his own essence. You won’t call this album a masterpiece, but it’s a great showcase for Kvitelashvili’s virtuoso guitar skills and stylistic variety. So this recording is recommended to everybody as a starter to his recorded work. Aforementioned “Dedicated To Chick Corea” is surely the best cut on the album, but most of it is still very good.

7,5 / 10.

P.S.

The album sleeve is a bit strange: besides a couple of linguistic and spelling mistakes in English, the funny thing is that on an album released and printed in Russia, there’s not a single world in Cyrillic, except the label logo and the serial number.

გადმოსაწერი ბმული / download link: Temur Kvitelashvili – Classic-Jazz-Rock (1992)

რევიუ #65: მ. ფანიაშვილი / მ. ალთუნაშვილი – საფორტეპიანო დუეტი (1989)

С10-28217-8

classical crossover, jazz

ტრეკლისტი:

  1. გაზაფხულის სიმღერა (3:14)
  2. ბრაზილეირა (2:08)
  3. ტანჯული სიყვარული (4:14)
  4. სამი ცეკვა: ქალაქური (2:21)
  5. სამი ცეკვა: სიმდი (3:38)
  6. სამი ცეკვა: მთიულური (3:40)
  7. რომანსი და ვალსი (3:40)
  8. რეგთაიმი (The Easy Winners) (2:22)
  9. ვალსი (The Waltz Limp) (1:53)
  10. რეგთაიმი (Points On Jazz) (2:05)
  11. თურქული რონდო (Blue Rondo A-la Turk) (5:48)

შემადგენლობა:

  • მედეა ფანიაშვილი – ფორტეპიანო
  • მედეა ალთუნაშვილი – ფორტეპიანო
  • თამაზ ყურაშვილი – კონტრაბასი (1. 7-10)
  • გია სალაღიშვილი – დასარტყამი ინსტრუმენტები (1, 7-10)

ქართველი ინსტრუმენტალისტები უმეტესად კლასიკურ, ორთოდოქსულ საშემსრულებლო გეზს მიყვებიან, მაგრამ არსებობენ მუსიკოსებიც, რომელთაც კლასიკური მუსიკის უფრო თავისუფალი ინტერპრეტაცია ურჩევნიათ და მის ფარგლებს გარეთ გასვლას არ ერიდებიან. ამის ერთ-ერთი მაგალითია მედეა ფანიაშვილისა და მედეა ალთუნაშვილის საფორტეპიანო დუეტი, რომელიც ათწლეულების განმავლობაში ასრულებდა კლასიკურ მუსიკასა და ჯაზ თავისებური, ორიგინალური ინტერპრეტაციით.

ამ ფირფიტაზე ძალიან საინტერესო რეპერტუარია წარმოდგენილი: უცხოური და (ფ. მენდელსონი, ფ. კრეისლერი / ს. რახმანინოვი) და ქართული (დ. თორაძე, ს. ნასიძე) კლასიკური ნაწარმოებების გვერდით არის ინსტრუმენტული ჯაზი, რომელსაც დუეტი განსაკუთრებით თვითმყოფადად იაზრებს. მაგალითად, დ. ბრუბეკის „თურქული რონდო“ ამ შესრულების დინამიკით მოისმის, როგორც ბეთჰოვენის რომელიმე ჰიპერენერგიული სონატის ნაწილი. Waltz Limp-ს კი, ორიგინალისგან განსხავებით, კლასიკური, მკაფიოდ გამოხატული ვალსის რიტმი აქვს ჩამოყალიბებული.

მოკლედ, ეს ფირფიტა საფორტეპიანო დუეტის ფორმატის მოყვარულს მრავალფეროვან, ორიგინალურად შესრულებულ და ინტერპრეტირებულ მუსიკას სთავაზობს; ამასთან, აქ ქართული კლასიკური მუსიკის რამდენიმე ნაკლებად ცნობილი და ძალიან საინტერესო ნიმუშია შესული. ასე რომ, ეს ალბომი თავისუფლადაა რეკომენდებული.

8 /10.

————————————————————————————————————

Georgian instrumentalists mostly follow orthodox road of classical musicianship, but some musicians eagerly interpret classical music a bit more freely and even go beyond its borders. Medea Paniashvili’s and Medea Altunashvili’s piano duo can serve as a great example – for decades, they performed classical music and jazz with their own, original interpretations.

There’s a very interesting repertoire on this record: besides foreign (F. Mendelssohn, F. Kreisler / Rachmaninov) and Georgian classical music (D. Toradze, S. Nasidze) there’s instrumental jazz, very originally reimagined. For example, this rendition of D. Brubeck’s “Blue Rondo A-la Turk” sounds like a hyperenergetic Beethoven sonata; Waltz Limp, in contrast with original, possessed a clear waltz rhythm.

Putting it short, this LP offers originally interpreted and performed piano music of wide variety. Also, there one can find a couple of less-known, but very interesting pieces of Georgian classical music. So this album is warmly recommended.

8/10.

გადმოსაწერი ბმული / download link: Medea Paniashvili / Medea Altunashvili – Piano Duo (1989)

რევიუ #64: სინათლის წელიწადი – გზა ცისკენ (2004)

cover

progressive rock, symphonic prog

ტრეკლისტი:

  1. პროლოგი (3:11)
  2. ქალაქი, რომელიც ჩვენ ავაშენეთ (2:50)
  3. ზღვის ვნება (2:51)
  4. მებიუსის ლენტი – ნაწილი პირველი (2:16)
  5. მებიუსის ლენტი – ნაწილი მეორე (4:40)
  6. ეტიუდი ბავშვებისა და დიდებისათვის (1:13)
  7. მე დავეძებ მზეს – ნაწილი პირველი (0:53)
  8. მე დავეძებ მზეს – ნაწილი მეორე (3:03)
  9. გზაზე ერთი კაცი მიდიოდა (9:11)
  10. სივრცეში დროის ცირკულაცია (7:11)
  11. რ-ატომ (3:21)
  12. სამოთხიდან გაქცევა (9:03)
  13. წრე (5:38)
  14. ეპილოგი (3:32)

შემადგენლობა:

  • გიგი გეგელაშვილი – ვოკალი, როიალი, აკუსტიკური გიტარა, ფლეიტა
  • დავით ყეინაშვილი – ვოკალი, კლავიშები, ბას-კლავიში
  • ელენე მეჩითოვა – ვოკალი, ვიოლინო
  • ნათია ჩუგოშვილი – ვოკალი, ვიოლინო
  • გიორგი კიკაბიძე – ვიოლონჩელი
  • ზაზა ცერცვაძე – დასარტყამი ინსტრუმენტები

გახსოვთ ქართული როკ-მუსიკის შესახებ თქვენი ბავშვობისდროინდელი სტერეოტიპები? როგორ ვუდებდით თანატოლები თავში ერთმანეთს, რომ „როკ-მუსიკა ქართველი კაცის საქმე არაა“ და ამას რაღაც აბსტრაქტული „დუხის“ არარსებობას რომ მივაწერდით ხოლმე. ის, თუ ჩვენს, „როკ-მუსიკის მსმენელების“, უმეტესობას ერთი ქართული კასეტაც კი არ გვქონდა სახლში (ან თუ გვქონდა, ძირითადად „საქეიფოს“ კომპილაცია, რომ შემდეგ დასავლურსა და ქართულ მუსიკას შორის „განსხვავება“ თვალნათლივ გვეჩვენებინა)? ასე შემდეგ, და სხვა მრავალი, კიდევ უარესი…

ჰოდა ამიტომაც ქართული მუსიკისადმი ჩვენი ინტერესი ბავშვობაში ტელევიზორში ნანახი კლიპებით შემოიფარგლებოდა ხოლმე და დასავლეთი გვეგონა იმ ჯადოსნურ ზღაპრად, რომელსაც ქართულ რეალობასთან ვერანაირი კავშირი ვერ ექნებოდა. ჰოდა ამ სტატუს-კვოს შეგუებული მეც ვეძებდი და ვაგროვებდი King Crimson-ის, Yes-ის, Van Der Graaf Generator-ის და Emerson, Lake & Palmer-ის მუსიკას. Can-იც ინგლისური ჯგუფი მეგონა -კარგი მუსიკა მხოლოდ ინგლისში იკვრებაო, ასე ამბობდნენ.

ჰოდა, 14 წლის ვიყავი, როცა „პირველი სტერეოს“ ეთერში ვნახე ადამიანი, ლაპარაკობდა თავისი ჯგუფის მუსიკაზე და მას არტ-როკი უწოდა. ძალიან გაკვირვებული ვუსმენდი – შემდეგ ჯგუფის სახელიც ახსენეს: „სინათლის წელიწადი“. მოგვიანებით მათი კონცერტიდან რამდენიმე ძალიან საინტერესო სიმღერა გაუშვეს და მეც გადავწყვიტე, მეშოვნა მათი ალბომი, რომელიც მაშინ ახალი გამოსული იყო.

ალბომის შოვნა მხოლოდ რამდენიმე წლის შემდეგ მოვახერხე, როდესაც სახლში ბოლოსდაბოლოს ინტერნეტი გავიყვანეთ. ვერ ვიტყვი, რომ ალბომი პირველი მოსმენისთანავე მომეწონა მთლიანად, ვინაიდან მუსიკის ჰარმონიულობის მიუხედავად, ჟღერადობა არაა სტანდარტული. მაგრამ ამ მუსიკამ ჩემი გული მალევე მოიგო – სხვანაირად ვერც იქნებოდა, უბრალოდ იმხელა მელოდიური სილამაზეა აქ.

„სინათლის წელიწადის“ პირველი ალბომი (ისევე როგორც მეორე), საკონცერტო ალბომია, მაგრამ ამას მხოლოდ აპლოდისმენტებზე თუ შეატყობ, ვინაიდან ხმის რეჟისურა კარგადაა ჩატარებული. მუსიკის ზოგადი ჟღერადობა კი, როგორც ვთქვი, ძალიან არასტანდარტულია – საერთოდ არაა გამოყენებული ბას და ელექტროგიტარები, საუნდის მთავარი დეტერმინანტები კი როიალი, ატმოსფერული კლავიშები და სიმებიანთა სექციაა. გიგი გეგელაშვილის ვოკალი კი, არცთუისე დიდი დიაპაზონის მიუხედავად, თავისი ექსპრესიით მუსიკას საჭირო აქცენტებს უსვამს.

შედეგად, „სინათლის წელიწადი“გვთავაზობს ე.წ. „იტალიური ტიპის“, ძალზედ ლირიკულ სიმფონიურ პროგრესულ როკს, სადაც ულამაზესი მელოდიები ერთი-ერთმანეთს მისდევს. ალბომის ყველაზე დრამატული მომენტებიც კი თითქოს საპირწონე ლირიზმითაა დატვირთული, რაც ერთგვარი სისავსის შეგრძნებას მიქმნის.

მუსიკალურად და ფორმატის მხრივ კი ალბომი საკმაოდ მრავალფეროვანია: გვაქვს პირქუში ხანგრძლივი, მრავალმოქმედებიანი სიმღერები („გზაზე ერთი კაცი მიდიოდა“, „დროის ცირკულაცია სივრცეში“, „სამოთხიდან გაქცევა“), რამდენიმე კარგად განვითარებული ინსტრუმენტალი („პროლოგი“, „წრე“), მოკლე სიმღერები, რომელიც ალბომის თემატური განვითარებისთვისაა გამოყენებული („ქალაქი, რომელიც ჩვენ ავაშენეთ“, „მებიუსის ლენტინაწილი პირველი“), მოკლე, ლამაზი ინტერლუდია („ეტიუდი ბავშვებისა და დიდებისთვის“) და ორი საოცარი ბალადა – „ზღვის ვნება“ და „რ-ატომ“. ეს ორი, ალბომის დასაწყისისკენ და დასასრულისკენ მოთავსებული სიმღერა ალბომის სენტიმენტალური ესთეტიკის ყველაზე პირდაპირი, ხმამაღალი მანიფესტია.

ინსტრუმენტულად, ალბომი უმაღლეს ხარისხზეა შესრულებული – აქ საერთოდ არაა ძალით ვირტუოზული პასაჟები – ყველაფერი მკაცრად ექვემდებარება მუსიკის მოთხოვნილებებს; ალბომის უმეტესი ნაწილი კონცერტზე, ცოცხლადაა ჩაწერილი, მაგრამ დიდი საშემსრულებლო ოსტატობის წყალობით მუსიკა ძალდაუტანებლად ვარირებს სხვადასხვა სირთულეს, ხასიათსა თუ ინტენსიობას შორის.

უცნაურია: პირველი მოსმენის შემდეგ რომ გეთხოვათ ჩემთვის ამ ალბომის შეფასება, გიპასუხებდით, რომ ეს უბრალოდ კარგი ალბომია. მაგრამ როგორც ხშირად ხდება ხოლმე ჰარმონიულად რთული მუსიკის სმენისას, ეს ალბომი ნელ-ნელა იმდენად შემიყვარდა, რომ ის ალბათ ჩემი საყვარელი ქართული ალბომია. თქვენს წინაშეა უმაღლესი ევროპული დონის შედევრი – დაახლოებით იმგვარი, როგორიც ლეგენდარულ პროგ-როკ ჯგუფებს, Premiata Forneria Marconi-ს, Quella Vecchia Locanda-ს, Celeste-ს და Le Orme-ს დაუწერიათ. თუ თქვენ ეს სახელები რამეს მაინც გეუბნებათ, ამ ალბომის მოსმენა აუცილებელია. თუ არადა, წარმოიდგინეთ Genesis, ოღონდ კლასიკური მუსიკის კიდევ უფრო მეტი გავლენით. თუ მაინც არა – მოუსმინეთ ჯერ „სინათლის წელიწადს“ და შემდეგ ყველა ზემოთჩამოთვლილს.

„სინათლის წელიწადი“, სხვადასხვა შემადგენლობებით, დღემდე აქტიურია. 2010 წელს ჯგუფმა გამოსცა მეორე საკონცერტო ალბომი „თაობა XXI – როკ კანტატა“ და ამჟამად მუშაობს ახალ ალბომზე.

10 / 10.

————————————————————————————————————

My generation of Georgians should remember the stereotypes about Georgian rock music that circulated in their childhood. They should remember how would we build in each other’s heads that rock music wasn’t Georgian man’s business and would blame it on the absence of some abstract “spirit”. They should remember that majority of us, the “rock music lovers”, never had even one tape of any Georgian music (with the exception of one table-song compilation maybe, just to make parodies and “elucidate the difference”).  Et cetera, so forth and then some.

Hence in my childhood, my interest in Georgian music was mostly limited to music videos I commonly saw on TV. And the musical west seemed like a fairy-tale unrelated whatsoever with Georgian reality. So, with this status quo affirmed,  I used to collect the music of King Crimson, Yes, Van Der Graaf Generator… I thought Can were English at that time, for I used to be told that only English write great rock music.

So when I was 14, I saw one man talking about his band’s music on Stereo One (main music TV channel at that time) and he called it art rock. I was very surprised – then they mentioned the band name “Sinatlis Tselitsadi” (Georgian for “The Light Year”). The channel showed some interesting excerpts from their concerts, so I decided to find their CD that had been just released.

I managed to find this album only a couple of years later, when I got internet installed.  I wouldn’t say I liked it fully from the first listen, because despite music being harmonic, it’s still quite complex and the sound is very non-standard, but it soon won my heart over – it just couldn’t be otherwise for there’s so much melodic beauty in it.

Sinatlis Tselitsadi’s debut release (just like the sophomore one) is a live album, but you could only tell it by applauses – sound engineering is on high level. Overall sound of music is, as I mentioned, very unusual – band completely eschews bass and electric guitars and grand piano, atmospheric keyboards and the string section determine the sound. Gigi Gegelashvili’s vocals, while not having very broad range, accentuate the music by the virtue of expressiveness.

As a result, Sinatlis Tselitsadi offers us extremely lyrical, “RPI-type” symphonic progressive rock, where beautiful melodies all follow one another. Even the most dramatic moments are full with contrasting lyricism, giving the impression of certain fullness.

Format-wise, music varies quite much – there are dark, multi-movement songs (“Somebody Walking Along” [9], “Circulation Of Time In Space” [10], “Escape From Paradise” [12]), a couple of well-development instrumental themes (“Prologue” [1], “Circle” [13]), short songs used for albums thematic development (“Town We Have Built” [2], “Möbius Strip – Part 1” [4]), short, beautiful interlude (“Etude For Children And Adults” [6]) and two breathtaking ballads – “Sea Passion” [3] and “R-atom” [10]. These two songs, located near the start and end of the album, form the most direct, loud manifesto of music’s sentimental aesthetic.

Instrumentally, the performance is top-class. There are no contrived virtuosic passages whatsoever – everything serves the music’s need. Although of the album is recorded live, musicians’ high performance skills let the music flow freely between segments of different difficulties, moods and intensities.

Strange: if you asked me what I thought of this album right after the first listen, I’d have just said that it’s just a good work, but as it often happens with harmonically complex music, I fell in love with this music so much that it became my favourite Georgian album. So, here you have the masterpiece of highest European level – something like Italian legends, PFM, Quella Vecchia Locanda, Celeste or Le Orme did. If these names don’t ring any bell, then imagine Genesis with more classical music influences. If still no success – then hear Sinatlis Tselitsadi and then the aforementioned bands.

Sinatlis Tselitsadi is still active with changing personnel. In 2010, they released their sophomore live album “Generation XXI – Rock Cantata” and the next album is under way.

10 / 10.

გადმოსაწერი ბმული / download link: Sinatlis Tselitsadi – Gza Tsisken (2004)

რევიუ #63: იაკობ ბობოხიძე – სიმღერები / ნაწარმოებები გალაქტიონ ტაბიძის ლექსებზე (1977/83)

7c557af2f1f4799e4e2d0d0e5850160dR-3635157-1338471763-2946

orchestral pop, folk,  funk, classical

ტრეკლისტი:

  1. მზეო თიბათვისა (3:02)
  2. ქარი ჰქრის (3:20)
  3. მოგონება (3:09)
  4. ცირა (3:21)
  5. ჩამავალ მზეს (4:43)
  6. ფიცი (3:00)
  7. მოდი გიამბობ (2:51)
  8. ხევსურის სიმღერა (2:18)
  9. მზე იცინის (3:32)
  10. ფიფქები (2:43)
  11. გაზაფხული (2:38)

ბონუსები 1983 წლის ვინილიდან:

  1. მთაწმინდის მთვარე (კანტატა 3 ნაწილად მთხრობელისა და გუნდისათვის) (15:38)
  2. თოვლი (5:25)
  3. ვერხვები (2:18)
  4. გარეთ წვიმს და თოვს (2:08)

შემსრულებლები:

  • ჰამლეტ გონაშვილი – 1, 7, 13
  • ნანი ბრეგვაძე – 2, 3, 5
  • ეკა მამალაძე – 2, 5
  • ეთერ კაკულია – 4, 6, 9
  • ლადო წივწივაძე – 1
  • ვახტანგ კიკაბიძე – 8
  • ელენე რაქვიაშვილი – 10
  • გურამ უჩანეიშვილი – 10
  • ზურაბ ცისკარიძე – 11
  • ზინაიდა კვერენჩხილაძე – 12
  • საქართველოს სახელმწიფო გუნდი – 11
  • ლევან ჯაფარიძე – 14
  • გია ჭირაქაძე – 15
  • ზურაბ ლომიძე – 15
  • გია დოლიძე – 15

იაკობ ბობოხიძე (1931 – 2007) ხშირად მიხსენებია, როგორც ჩემი ერთ-ერთი საყვარელი სასიმღერო კომპოზიტორი. ჰოდა, როგორც იქნა, მისი ორივე ოფიციალურად გამოცემული საავტორო ფირფიტა ვიშოვე და ახლა სიამოვნებით გთავაზობთ თქვენც. ბობოხიძე განათლებით კლასიკური კომპოზიტორი იყო, მაგრამ მისი კლასიკური ნაწარმოებების შოვნა თითქმის შეუძლებელია (ვისაც მისი „კონცერტი საყვირისა და ორკესტრისთვის“ მოგეპოვებათ, გთხოვთ, გამიზიარეთ!).

რამდენიმე შტრიხია, რაც მის სიმღერებში განსაკუთრებით მიყვარს: 1) ძალიან თავისებური, ოდნავ მისტიკური მელოდიზმი, ძალზედ განსხვავებული მისი თანამედროვეებისაგან 2)  საოცრად ლამაზი ორკესტრირებები. მოისმინეთ ჰამლეტ გონაშვილის მიერ შესრულებული „თოვლი“ და „მოდი გიამბობ“ – არამგონია ვინმე არ დამეთანხმოთ.

ამ ორ ფირფიტაზე სხვადასხვა ყაიდის სიმღერაა. შეხვდებით მსუბუქ ოკესტრულ პოპს („მზე იცინის“, „ფიცი“, „ხევსურის სიმღერა“, „გაზაფხული“), წმინდად ორკესტრულ ბალადებს („ქარი ჰქრის“, „მოგონება“, „ჩამავალ მზეს“), სოლიდურ ფანკს („ცირა“) და რაც მთავარია, იმ ულამაზეს ორკესტრულ შედევრებს, რომელთაგან რამდენიმე უკვე ვახსენე („თოვლი“, „მოდი გიამბობ“, „მზეო თიბათვისა“). ასევე მოყვანილია რამდენიმე ძალიან ცნობილი სიმღერის თავდაპირველი ვერსიაც (ძალიან ლამაზი საბავშვო სიმღერა „ფიფქები“ ჩვენი თაობის ბავშვებშიც პოპულარული იყო. „ვერხვები“ კი ალბათ ბობოხიძის ერთ-ერთი საუკეთესო სიმღერაა).

დაბოლოს, მეორე ფირფიტა, რომელიც გალაქტიონის პოეზიაზე დაწერილ მუსიკას შეიცავს, იხსნება რამდენიმენაწილიანი კლასიკური კანტატით გუნდისა და მთხრობელისთვის. ეს ძალიან უცნაური და საინტერესო ნაწარმოებია, სადაც ქართული ფოლკლორული და საეკლესიო სიმღერის ნიუანსები შერწმულია მინიმალურ, მაგრამ როგორც ყოველთვის, ძალზედ ეფექტურ ორკესტრირებასთან და ზინაიდა კვერენჩხილაძის რეჩიტატივთან. სტილით ეს მუსიკა უფრო ახლოს დგას იმ ფოლკლორულ სიმღერებთან, რომელსაც ბობოხიძე მოგვიანებით ფოლკლორულ გუნდ „აონი“-ს და „არაგვი“-სთვის წერდა ხოლმე.

მოკლედ, თქვენს წინაშეა ქართველი მსმენელისთვის ძალზედ მწირად წარმოჩენილი მართლაც დიდი კომპოზიტორი, რომლის შემოქმედებასაც, იმედია, ისტორია ნელ-ნელა ამოატივტივებს. არ გამოტოვოთ – განსაკუთრებით მათ, ვინც ეძებთ ლაღიძის, ცაბაძის და ცინცაძის კალიბრის სასიმღერო კომპოზიტორებს.

8,5 / 10.

პ.ს. ვინაიდან პირველ და მეორე ფირფიტაში სიმღერები მეორდება, მეორე ფირფიტიდან დუპლიკატები ამოვიღე.

————————————————————————————————————

I’ve often cited Iakob Bobokhidze (1931 – 2007) as one of my favourite popular song composers. I finally got ahold of two vinyls containing his songs, so I’m eager to present them. Bobokhidze was a classical composer by education, but his classical works are almost impossible to find (if you happen to have his Concerto For Trumpet & Orchestra, please share!).

There are a couple of nuances that I especially cherish in his music: 1) very original, slightly mystic melodism which contrasted with that of his contemporaries 2) his unbelievably beautiful orchestrations (once you hear the freezing orchestral parts of “Modi Giambob” and “Tovli”, I don’t think you’ll disagree).

These two records contain different kinds of song. You’ll see light, orchestral pop songs (“Mze Itsinis[9], “Pitsi[6], “Khevsuris Simgera[8]. “Gazapkhuli[11]), completely orchestral ballads (“Qari Hqris[2], “Mogoneba[3], “Chamaval Mzes[5]), solid funk (“Tsira[6]), and most importantly, those heavily orchestrated masterpieces (aforementioned “Modi Giambob[7] and “Tovli[13], also “Mzeo Tibatvisa[1]. There are original versions of some of Bobokhidze’s most popular songs (“Fifqebi[10] is the children’s song that popular even among kids of my generation and “Verkhvebi[14] counts as one of his finest songs.)

And at last, the second vinyl which contains the pieces written on Galaktion Tabidze’s poetry, opens with “Mtatsmindis Mtvare[12] a sidelong, multipart cantata for a narrator and orchestra , where he combines the fine nuances of Georgian ecclesial and folkloric choral singing with simple but still very effective orchestration and recital. This music recalls the songs he started writing for folk choirs “Aoni” and “Aragvi” just a couple of years later.

So, here you have a great, so much underrepresented composer. I hope much more of his recorded work comes afloat someday soon. Not to be missed – especially by those who search for the best Georgian song composers of Laghidze, Tsintsadze and Tsabadze caliber.

8,5 / 10.

P.S. Because some recordings on those two vinyls are identical, I have removed the duplicates from the second vinyl.

გადმოსაწერი ბმული / download link: Iakob Bobokhidze – Songs / Pieces On Galaktion’s Poetry (1977 / 83)

რევიუ #62: Portrait – City Of Sorrow (2013)

front

grunge

ტრეკლისტი:

  1. Not Your Friend (4:05)
  2. I Don’t Care (3:05)
  3. Out From These Hills (3:43)
  4. City Of Sorrow (6:05)
  5. Stay And Scream (3:35)
  6. I Never Tried (4:09)
  7. I’m Stranger (4:27)
  8. Blind Line (3:12)
  9. Kill Them All (3:45)
  10. Waiting For The Sun (3:45)
  11. Stomachpocket (3:51)
  12. From My Home (6:01)

შემადგენლობა:

  • ნიკა კიკნაძე – ვოკალი
  • ბესიკ ქავთარაძე – გიტარა
  • გიორგი იობაშვილი (George Obsvell) – ბას-გიტარა
  • აჩი კევლიშვილი – დასარტყამი ინსტრუმენტები

პორტრეტის“ ალბომი “City Of Sorrow” პირველად ამ ბლოგზე იდება. ალბომს თვით კომპოზიტორი და ბასისტი, ჯგუფის ლიდერი, George Obsvellაღწერს:

City Of Sorrow” – მწუხარების ქალაქი. ალბათ ეს იდეა ჯგუფთან ერთად დაიბადა. 2003 წელს, ქალაქ რუსთავში, ერთ-ერთ დანგრეულ, ჩაბნელებულ, ნესტიან სარეპეტიცოში, ერთ საბჭოთა კავშირის წარმოების ხელნაკეთ დინამიკში გაერთიანებულ გიტარების ჟღარუნს ჯგუფი „პორტრეტი“ ეწოდა.

ყველაფერი ძალიან მარტივად იწყება: უყურებ ძველ VHS ფირზე რომელიმე ჯგუფის კონცერტს, შემდეგ იღებ ოჯახის რელიქვიას – შვიდსიმიან გიტარას (რომელსაც ერთი სიმი მოხსნილი აქვს) და ცდილობ გაიმეორო ის, რაც ნახე ხარვეზებით სავსე ფირზე. შემდეგ სურვილი გიჩნდება ეს ყველაფერი ვიღაცასთან ერთად აკეთო; იმის შემდეგ კი, ცდილობ რაღაც შეცვალო, შექმნა რაიმე შენი, საკუთარი, განსხვავებული, მეგობრებთან ერთად.

პირველ რიგში მინდა აღვნიშნო, რომ “პორტრეტის“ ჩამოყალიბებაზე და პირადად ჩემზე გავლენა ბევრმა ადამიანმა და ფაქტორმა იქონია. ბევრმა აწგარდაცვლილმა ადამიანმა მყარი საფუძველი დაგვიტოვა თავიანთი სიტყვებითა და მინიშნებებით… ბევრმა გაგვიზიარა საკუთარი მუსიკალური თუ ცხოვრებისეული გამოცდილება და მინდა მთელი „პორტრეტის“ სახელით მათ დიდი მადლობა გადავუხადო. მინდა გამოვყო ნოდარ ღვინიანიძე, გელა ქავთარაძე, აპოლონ მეგრელიშვილი და სხვები, რომლებმაც ჩვენ სულიერად ყველაზე დიდი საზრდო მოგვცა იმ წლებში, როდესაც ჩვენ ეს ძალიან გვჭირდებოდა!

ასევე დიდი მადლობა „პორტრეტის“ ყველა მოქმედ თუ ყოფილ წევრს: ბესიკ ქავთარაძეს (რომელზეც შემიძლია ვთქვა, რომ ჩვენი უცვლელი წევრია!), ზურა ბელქანიას – ჩვენს პირველ დრამერს, ვისთან ერთადაც „პორტრეტმა“ პირველი შემოქმედეგითი ნებიჯები გადადგა! ჩვენ ერთად ვინერვიულეთ პირველი კონცერტის დროს და ამის შემდეგ ერთად „გავთამამდით“ სცენაზე. განსაკუთრებით დიდი მადლობა ჩემს ყველაზე ახლო ხალხს და ძმებს, თორნიკე ყიფიანს და დავით სარჯველაძეს! მათთან საუბარი არც კი გჭირდება მუსიკაზე – უბრალოდ იღებ ხელში ინსტრუმენტს და ყველაფერი თავისით გამოდის; ეს თითქოს შენც გიკვირს, მაგრამ ამაზე აღარ ფიქრობ, ისე, რომ მერე ამას წლების შემდეგ საუკეთესო პერიოდს არქმევ და არა მარტო მუსიკალურად. I Don’t Care და I’m Stranger, სიმღერები, რომელთა ახალი ვარიანტიც დღეს „City Of Sorrow”-შია შესული, ჯერ კიდევ იმ პერიოდში, ერთობლივად დამუშავდა და მათი ჩანაწერებიც, რათქმაუნდა არსებობს, თორნიკე ყიფიანის შესრულებით.

2013 წელს, ახალი სულისკვეთებით, შემადგენლობით და შემართებით ჩაიწერა ალბომი “City Of Sorrow” რომლის წინაპირობა ბევრი ზემოთხსენებული ფაქტორიც იყო. მინდა მადლობა ვუთხრა მომღერალ ნიკა კიკნაძეს და დრამერ აჩი კევლიშვილს – ნამდვილად კარგი პერიოდი გვქონდა ერთად. „City Of Sorrow” “პორტრეტის“ პირველი სრული ალბომია, რომელიც 2013 წელს, Boogie Records-ის სტუდიაში ჩაიწერა. კიდევ ერთხელ,  მადლობა ჯგუფის წევრებს და ყველას ვინც ჩვენს მუსიკას უსმენს!

სიყვარულით,
George Obsvell.

კომენტარი ბლოგის ავტორისგან: თქვენს წინაშეა უკომპრომისო გრანჟ ალბომი, რომელიც გადმოსცემს სტილის საუკეთესო ღირებულებებს. ის სავსეა გიტარის დრაივიანი რიფებითა და ბლუზური სოლირებით, ბასის ნელი პარტიები კიდევ უფრო ამყარებენ მუსიკის სიმძიმესა და სოლიდურობას. ამ ყველაფერს პლუს ვოკალის სტილისთვის სახასიათო მანერა მუსიკას აყენებს ახლოს Soundgarden-თან, Pearl Jam-თან, Alice In Chains-თან. ჰოდა ამიტომაც, ჩამოთვლილი ბენდების და ზოგადად ოთხმოცდაათიანების კლასიკური გრანჟის მოყვარულთათვის ეს ალბომი ძალზედ რეკომენდებულია. ალბომი მთლიანად მაღალი კლასისაა, ჩავარდნების გარეშე, მაგრამ მე განსაკუთრებით ორი ხანგრძლივი სიმღერა, City Of Sorrow და From My Home მომეწონა.

8 / 10.

————————————————————————————————————

Portrait’s debut album, “City Of Sorrow” is premiered today on this blog. Here’s its description by the composer, bass player and leader of the band, George Obsvell:

City Of Sorrow” – perhaps, this idea was born with the band itself. In 2003, in the dark and damp rehearsal room in Rustavi (a city near the capital Tbilisi), noise of several guitars was combined in a Soviet-period handmade speaker, and was called “Portrait”.

Starting is easy: You watch a band in concert on an old, damaged VHS tape, then take a family relic, 7-stinged guitar (with one string removed) and try replicate what you saw. Then you want to do it together with somebody, and then you get the urge to change things, create something yours, your own, something different with your friends.

First I’d like to say that many people and circumstances influenced development of Portrait and myself in general. Some people no longer alive put very strong basement for the band with their words and advices. Many have shared their musical and life experiences and I want to thank them all: especially Nodar Gvinianidze, Gela Kavtaradze, Apolon Megrelishvili and others, who fed our spirit in the years of utmost need!

I’m also very grateful to all past and present members of “Portrait”: Besik Kavtaradze (whom I can call the eternal member of the band), Zura Belkania – our original drummer with whom “Portrait” took its first creative steps. We were anxious together right before the first ever concert and then grew “bold” on stage. Big thanks to my very close friends, my brothers: Tornike Kipiani and Zura Sarjveladze! You don’t even need to talk about music with them. You just take an instrument and everything happens by itself. First it seems strange to you but then it doesn’t really matter anymore. You just call it your best period, and not only musically.  I Don’t Care and I’m Stranger, the songs that appear in reworked version on this album, were written in those times. Their recordings also exist with Tornike Kipiani on vocals.

2013 saw the band record their first album “City Of Sorrow” with a new line-up, drive and spirit. I’d like to thank Nika Kiknadze (vocals) and Achi Kevlishvili (drums) – we had fun time recording it. The album was recorded in Boogie Records studio in 2013. Thanks again to band members and our listeners,

Love,
George Obsvell.

Blog author’s note: “City Of Sorrow” is an uncompromising grunge album, expressing the best values of this style. It’s full with driving guitar riffs and bluesy soloing, with slow bass passages adding to the heaviness and depth of music. All this, together with characteristic vocals put Portrait somewhere around Soundgarden, Pearl Jam and Alice In Chains territory. So this album is warmly recommended to fans of aforementioned bands and 90’s classic grunge in general. Album quality is high and quite equal, with the longer songs (City Of Sorrow, From My Home) to my special liking.

8/10.

გადმოსაწერი ბმული / download link: Portrait – City Of Sorrow (2013)